در حال بارگذاری فروشگاه…
آفتامات دینام چیست و چه زمانی باید عوض شود؟
آفتامات یا رگلاتور ولتاژ، خروجی دینام را ثابت نگه می‌دارد. اگر خراب شود یا باتری شارژ نمی‌شود یا بیش از حد شارژ می‌شود و می‌سوزد. نشانه‌های خرابی، روش تست و نکات انتخاب آفتامات درست.
دینام با تغییر دور موتور، ولتاژ متفاوتی تولید می‌کند؛ در دور آرام کم و در دور بالا بسیار زیاد. اگر این ولتاژ مستقیم به باتری برسد، یا باتری شارژ نمی‌شود یا در دور بالا می‌سوزد. وظیفهٔ **آفتامات** (رگلاتور ولتاژ) این است که در هر دوری، خروجی را در محدودهٔ امن ۱۳٫۸ تا ۱۴٫۵ ولت نگه دارد.
## نشانه‌های خرابی آفتامات
- **نوسان نور چراغ‌ها:** با گاز دادن نور زیاد و با کم شدن دور، کم می‌شود. کلاسیک‌ترین نشانه.
- **شارژ نشدن باتری:** ولتاژ در حالت روشن حدود ۱۲ ولت می‌ماند و بالا نمی‌رود.
- **شارژ بیش از حد:** ولتاژ از ۱۵ ولت بالاتر می‌رود، آب باتری زود تمام می‌شود، باتری داغ می‌کند و بوی تند می‌دهد. در این حالت لامپ‌ها هم پشت سر هم می‌سوزند.
- **روشن و خاموش شدن متناوب چراغ باتری** روی صفحهٔ نشانگرها.
## تست آفتامات
با مولتی‌متر روی قطب‌های باتری و موتور روشن، ولتاژ را در دور آرام و سپس در دور حدود ۲۰۰۰ اندازه بگیرید. خروجی سالم در هر دو حالت باید بین ۱۳٫۸ تا ۱۴٫۵ ولت بماند. اگر در دور بالا از ۱۵ گذشت یا در دور آرام زیر ۱۳ ماند، آفتامات مقصر است.
توجه کنید که [ذغال دینام](/shop/list?cat=%D8%B0%D8%BA%D8%A7%D9%84%20%D8%AF%DB%8C%D9%86%D8%A7%D9%85) تمام‌شده هم می‌تواند همین نتیجه را بدهد؛ در بیشتر دینام‌ها آفتامات و جا ذغال یک مجموعه‌اند و با هم بررسی می‌شوند.
## انتخاب آفتامات درست
آفتامات‌ها ظاهر مشابهی دارند ولی قابل جایگزینی نیستند. هنگام خرید این موارد را مشخص کنید:
- **مدل خودرو و نوع دینام:** والئو، استام (عظام)، زیمنس، ساژم و… هرکدام آفتامات مخصوص خود دارند.
- **تعداد و چیدمان فیش:** دو پیچ، سه پیچ، فیش بغل یا پشت.
- **ولتاژ کاری:** خودروهای سبک ۱۲ ولت و خودروهای سنگین ۲۴ ولت.
دقیق‌ترین راه، دادن **کد فنی** آفتامات قدیمی یا عکس آن به فروشنده است. در کاتالوگ توسکار هر آفتامات با کد کالا و کد فنی مشخص ثبت شده تا انتخاب اشتباه پیش نیاید.
## چرا آفتامات تقلبی گران تمام می‌شود
آفتامات بی‌کیفیت معمولاً در آزمایش اولیه کار می‌کند ولی مدار تنظیم آن پایدار نیست؛ بعد از چند هفته یا ولتاژ را بالا می‌برد و باتری و لامپ‌ها را می‌سوزاند، یا در گرمای تابستان از کار می‌افتد. هزینهٔ یک باتری سوخته چند برابر اختلاف قیمت آفتامات اصل و تقلبی است.